Храналогія гісторыі Хойнікаў

0
443
Хойнікі, город

Ўпершыню Хойнікі (Хвойнічэк) згадваюцца ў 1512 году як мястэчка Брагінскага графства Вялікага княства Літоўскага.

З сярэдзіны XVI стагоддзі, паводле пісьмовых крыніц, яно згадваецца ўжо як мястэчка Рэчыцкага павета, якое належала князям Вішнявецкім, Шуйским, Прозарам.

У першай палове XVII стагоддзі на невялікай выдме ў забалочанай пойме ракі Квеся князі Вішнявецкія пабудавалі замак з абарончымі сценамі, уязной вежай — варотамі. Замак праіснаваў да XVIII стагоддзя.

З канца XVII стагоддзі Хойнікі — цэнтр воласці. Пасля другога падзелу Рэчы Паспалітай у 1793 году мястэчка як цэнтр воласці Рэчыцкага павета Менскай губерні ўвайшло ў Расійскую імперыю.

У канцы XIX стагоддзі ў Хойніках налічвалася каля 2,7 тысяч жыхароў. Тут працавалі 2 спіртзавода, лесапільны,жалезаапрацоўваючы заводы, 2 вадзяныя млыны, працавалі 2 школы, 26 крам, 2 гасцініцы, паштовая станцыя. Стаяла Пакроўская царква, касцёл.

У 1919 году Хойнікі ў складзе Гомельскай губерні ўвайшлі ў склад РСФСР.

18 снежня 1926 году лічыцца вельмі важнай датай, бо з гэтага часу Хойнікі — гэта ўжо цэнтр раёна, спачатку Рэчыцкага, а ў 1927-1930 г.г. — Гомельскай акругі БССР.

29 верасня 1938 гады Хойнікам прысвоены статут гарадскога мястэчка Палескай вобласці.

У 1939 году ў ім пражывала 3,4 тыс. чалавек.

25 жніўня 1941 гады п. Хойнікі акупавалі нямецка-фашысцкія захопнікі. За час акупацыі гітлераўцы знішчана каля 200 мірных жыхароў, больш 5000 загінулі на франтах. 26 вёсак раёна спасціг трагічны лёс Хатыні.

23 лістапада 1943 гады Хойнікі вызвалілі войскі I Беларускага фронта.

У 1954 году г.п Хойнікі ўвайшоў у склад Гомельскай вобласці.

10 кастрычніка 1967 гады яму прысвоены статут горада.

У 1970 году тут пражывала 9,5 тыс. чалавек.

Горад развіваўся, і паступова яго межы пашыраліся шляхам далучэння найбліжэйшых мястэчкаў. Склаліся 3 раёна: Старыя Хойнікі, Новыя Хойнікі і паўночна-заходні раён. Былі збудаваны некалькі 2-5-павярховых хат, утвораны мікрараён «Юбілейны». На канец 1986 гады насельніцтва раёна складала 45,9 тыс. чалавек.

Хойніцкі раён — адзін з найболей пацярпелых з прычыны найбуйнейшай тэхнагеннай катастрофы XX стагоддзі — аварыі на Чарнобыльскай АЭС.

За дваццаць гадоў пасля аварыі з тэрыторыі, найболей забруджанай радыёнуклідамі, было эвакуявана больш 20 тыс. чалавек, колькасць насельніцтва скарацілася амаль удвая. Спынілі сваё існаванне 49 населеных пунктаў з 99, шэраг навучальных устаноў, уключаючы СПТУ-50, медыцынскіх, культурна- асветных устаноў, 5 будаўнічых арганізацый,ПМК, не стала 6 сельскіх Рад. Ліквідавана 7 сельгаспрадпрыемстваў, кармазавод «Майдан», свінакомплекс, малочны комплекс на 800 галоў кароў. Рэарганізаваны завод «Салют» і сыраробны камбінат.

З карыстання выведзена 88 тыс. га землі, у тым ліку 34 тыс. га сельгасугоддзяў.